Nguồn gốc Rượu Bàu Đá – đặc sản Bình Định làm say lòng người

Rượu Bàu Đá - 8 món ăn ngon khi đến Quy Nhơn bạn không thể bỏ qua

Rượu Bàu Đá là đặc sản của tỉnh Bình Định ngày nay. Tuy nổi tiếng nhưng ít ai biết về nguồn gốc của loại rượu say lòng người này. Để có thể trở thành loại rượu đặc sản như ngày nay thì nó cũng phải trải qua cả một hành trình dài. Vậy nguồn gốc để có được loại rượu Bàu Đá này là như thế nào? Hãy cùng Combo Du lịch Bốn mùa tìm hiểu nhé.

Nguồn gốc Rượu Bàu Đá

Ngày xưa, men theo hai bờ sông Kôn từ thượng nguồn xuôi về hạ, có nhiều làng rượu ngon nổi tiếng, nhất là các làng: Vĩnh Phúc, Vĩnh Cửu, Tiên Thuận, Đồng Hào, Phú Lạc, Phú Mỹ, Vĩnh Lộc, An Vinh… Thuộc Tây Sơn hạ đạo, mà dân gian thường gọi là rượu Tây Sơn. Còn rượu Bàu Đá cái “Thương hiệu” của rượu Bình Định nổi danh trong Nam, ngoài Bắc ngày nay cũng chính là dòng rượu Tây Sơn, cùng thừa hưởng chung dòng nước ngọt ngào của ngọn nguồn sông Kôn được ủ lạnh, lọc trong từ những hộc đá ngầm ở Vực Bà, Nước Miên, Nước Trinh, sông Kxôm, Hầm hô… ban tặng cho một dòng sông, một vùng đất; nhưng cái tên rượu Bàu Đá như một câu chuyện dân gian lại bắt đầu từ xóm “Tân Long”.

Xóm có tên gọi Tân Long, (thôn Cù Lâm, xã Nhơn Lộc, huyện An Nhơn, tỉnh Bình Định), xưa nay chuyên nghề làm ruộng, tại xóm Tân Long có một cái bàu rộng khoảng 3 sào của ông xã Lựu, trong bàu có nhiều hòn đá to do thiên nhiên sinh ra, hằng năm ông xã Lựu tổ chức một ngày giậy bàu vào mùa hè, xóm gần- làng xa mọi người về đây bắt cá đông vui, ai bắt bao nhiêu cá cũng được, ông xã Lựu chỉ lấy một con gọi là “xâu”, vì vậy đã trở thành ngày hội bắt cá định kỳ ở cái bàu có đá xóm Tân Long và được dân gian gọi là xóm Bàu Đá. Từ khi xóm Bàu Đá nấu rượu và phát triển kinh doanh nghề rượu người ta lấy tên xóm Bàu Đá đặt cho tên rượu gọi là “ rượu Bàu Đá”.

Xóm rượu Bàu Đá ra đời muộn mằn so với các làng, xóm rượu trong vùng, đó là những năm 1947 – 1948, một số hộ gia đình: Ông Đinh Lý, Tám Cộng, Mười Mẫu, Ba Trương… mời ông Hương Lễ Nghè một nghệ nhân nổi tiếng nghề nấu rượu ở làng An Vinh, xã Bình An, huyện Bình Khê (nay là huyện Tây Sơn) tỉnh Bình Định sang dạy nghề nấu rượu, và cũng từ đây họ truyền nghề cho nhau, đến nay 40 hộ gia đình xóm Bàu Đá có đến 38 hộ chuyên nghề nấu rượu .

làng nghề rượu bàu đá

Quy trình nấu rượu Bàu Đá 

Theo cụ Lê Tửu (sinh năm 1926) người lớn tuổi nhất làng nghề, và cụ Tạ Chí Nhơn (sinh năm 1944) có trình độ học vấn tú tài 1, và một số các cụ lớn tuổi trong làng, tất cả còn minh mẫn đều kể rằng:

Nồi bảy, chậu gốm ngâm nước, ú đựng rượu cất, cần tre … thì cụ Nghè Điếc mang đến để nấu thuê; còn vò gốm ủ men cơm rượu…thì của dân xóm Bàu Đá, nhà nào muốn nấu thì mua sắm vò gốm. Vì là nấu rượu chỉ dùng trong nhà trong xóm và làm quà biếu lén lút bà con nơi khác nên việc nấu rượu cũng hạn chế, nấu hết nhà này rồi mới tới nhà khác, cả xóm trong tháng chỉ nấu vài “bảy rượu” mà thôi!

Rượu nấu lậu tại xóm Bàu Đá thế mà nước rượu lại trong veo, hương thơm ngào ngạt, độ rượu cao nhưng uống vào êm nhẹ ngất ngây cái hương vị thơm cay nồng, chạy đến đâu nóng ấm đến đó… Tiếng rượu ngon xóm Bàu Đá từ đó vang xa, chính bản thân của cụ Nghè Điếc là chuyên gia về nấu rượu cũng không ngờ chất rượu được nấu tại xóm Bàu Đá lại hơn hẳn chất rượu truyền thống lâu nay được nấu tại An Vinh, tuy rằng công thức và cách nấu rượu cùng người nấu là một. Đây là một đặc ân của mạch nguồn đất trời đã cho cái xóm nông nghiệp hẻo lánh này. Tiếng đồn rượu xóm Bàu Đá ngon tuyệt vời vang xa. Không biết từ lúc nào cái tên Xóm Bàu Đá đã thâm nhập thành cái tên “Rượu Bàu Đá” quen thuộc thân thương!

Mua rượu Bàu Đá ở đâu?

Ai một lần đến Bình Định, đều nhận thức chung là ở Bình Định có thứ đặc sản mà từ người bình dân đến người sành điệu trong ẩm thực đều dùng đó là “Rượu Bàu Đá”. Cái dễ dàng nhận biết nhất đập vào nhãn quan của người mới đến Bình Định là các gian hàng rượu Bàu Đá được người dân dọc hai tuyến quốc lộ 1A và quốc lộ 19 bày bán nhộn nhịp.

Content Protection by DMCA.com